Franchise 2021

Κατά την χαραυγή του νέου έτους, αφήνουμε πίσω μας μια καταστροφική χρονιά, τόσο υγειονομικά και ψυχολογικά, όσο και οικονομικά και επιχειρηματικά και ξεκινάμε δυνατοί και αισιόδοξοι τα πλάνα μας, ελπίζοντας στην επιτυχία των εμβολιασμών, με το μέλλον μας να βρίσκεται στα χέρια των επαϊόντων που πασχίζουν μέσω αλλεπάλληλων μέτρων να ανακόψουν την πορεία της πανδημίας, να διασφαλίσουν την ανθρώπινη υγεία και να αποτρέψουν την παγκόσμια οικονομική αστάθεια.

Η πανδημία επέφερε τη μεγαλύτερη πτώση των τελευταίων εβδομήντα ετών στο πραγματικό παγκόσμιο ΑΕΠ, αν και τα πρωτοφανούς έντασης και εμβέλειας μέτρα κοινωνικού περιορισμού και νομισματικής / δημοσιονομικής πολιτικής, οδήγησαν σε μια αρχική ανακοπή της οικονομικής καθίζησης κατά το πρώτο κύμα.

Πλέον, αντιμετωπίζουμε το δεύτερο κύμα της πανδημίας και αναμένουμε επιβράδυνση της παγκόσμιας ανάπτυξης τουλάχιστον κατά το πρώτο εξάμηνο του 2021, ελπίζοντας να καλύψουν οι μαζικοί εμβολιασμοί γρήγορα την κρίσιμη μάζα του πληθυσμού, ώστε α/. να ανακοπεί η εξάπλωση του Covid-19 και β/. να δοθεί ώθηση στην ανάπτυξη με στόχο την ισχυρή αύξηση του παγκόσμιου ΑΕΠ κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους και την επιστροφή στα προ-πανδημίας επίπεδα μέχρι το τέλος του 2021.

Ωστόσο οφείλουμε να επισημάνουμε ότι παραμένει η αβεβαιότητα για το μέλλον, που σχετίζεται με την αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων εμβολιασμών με στόχο την ανακοπή της πανδημίας, αναφορικά α/. με την προστασία που θα προσφέρουν τα εμβόλια και β/. με τον εμβολιασμό της κρίσιμης μάζας του παγκόσμιου πληθυσμού σε σύντομο χρονικό διάστημα. Καθώς, ο ιός θα μεταλλαχθεί λογικά από μόνος του αυξάνοντας την ικανότητα διάδοσής του και μειώνοντας τις καταστροφικές συνέπειές του και την επικινδυνότητά του, το όλο εγχείρημα δεν είναι τίποτα άλλο παρά ένας αγώνα χρόνου!

Διαπίστωση #1

Οι καταναλωτές - έχοντας ζήσει μια μακρά περίοδο κάτω από διαφορετικές συνθήκες – άλλαξαν τις συνήθειες και προτεραιότητές τους, με το πλέον πιθανό σενάριο να διατηρήσουν πλέον τις νέες καταναλωτικές συμπεριφορές.

Διαπίστωση #2

Τα ποσοστά ανεργίας θα παραμείνουν τα επόμενα χρόνια σε υψηλά επίπεδα, αν και οι απώλειες των θέσεων εργασίας θα ανακτηθούν σταδιακά.

Διαπίστωση #3

Ειδικά για τη χώρα μας, λόγω των μέτρων δημοσιονομικής στήριξης, το δημόσιο χρέος αναμένεται να αυξηθεί και μόλις ξεπεραστεί η πανδημία, τίθεται το θέμα αυστηρότερων φορολογικών πολιτικών (και όχι μέτρων) σε συνδυασμό με την καθολική ηλεκτρονική μεταβίβαση (βλ. my data κ.ο.κ.).

Νέα δεδομένα και ευκαρίες

Η επιχειρηματικότητα και ειδικά το franchising αντιμετωπίζει μια παρόμοια κατάσταση με την «στιγμή Μίνκσυ» - σύμφωνα με το μοντέλο της χρηματοοικονομικής αστάθειας του Hyman Minsky, αν και η τρέχουσα κρίση δεν έχει προέλθει από κάποια νέα ανατρεπτική τεχνολογία, αλλά ομοιάζει πολύ περισσότερο με μια παγκόσμια φυσική καταστροφή ή πόλεμο, με κρίσιμο παράγοντα αυτό της χρονικής διάρκειάς της και δεν θα σταματήσει μέχρι να επανέλθει η υγειονομική σταθερότητα.

Τα δίκτυα franchise θα πρέπει να συνειδητοποιήσουν τις ανωτέρω ένα (1) ως τρία (3) βασικές διαπιστώσεις:

  • Ο καταναλωτής άλλαξε συμπεριφορά και προτεραιότητες.
  • Η ζήτηση για franchise θα εκτοξευθεί ως «επιχειρηματικότητα εξ ανάγκης», με μικρότερα διαθέσιμα επενδυτικά κεφάλαια.
  • Τα franchise concepts θα πρέπει να αναθεωρήσουν και να εξορθολογικοποιήσουν τις σχέσεις «τιμής – κόστους» των προϊόντων που διαθέτουν τα καταστήματα, καθώς από τη μια το προσφερόμενο value for money θα πρέπει να ισχυροποιηθεί σε συνδυασμό με μια πιο δυνατή εμπειρία πελάτη και από την άλλη – λόγω διαπίστωσης #3 και ολοένα και μεγαλύτερης χρήσης των ανέπαφων συναλλαγών - δεν θα νοείται πλέον η μη έκδοση αποδείξεων !!! που αποτελεί βασικό στοιχείο βιωσιμότητας μερικών franchise concepts.

Σήμερα υφίστανται οι προϋποθέσεις αυτού που ο Joseph Alois Schumpeter αποκάλεσε «Δημιουργική Καταστροφή», δηλαδή ότι οι καπιταλιστικές / οικονομικές κρίσεις ήταν στην ουσία αφετηρίες καινοτομίας που οδήγησαν στην επανεκκίνηση της οικονομίας. Διανύουμε μια εποχή που χαρακτηρίζεται από βίαιες αλλαγές, κάτι ωστόσο που δεν συμβαίνει για πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρωπότητας και συνήθως ταυτίζεται χρονικά με τις βιομηχανικές επαναστάσεις που άλλαξαν τον κόσμο.

Οι επιχειρήσεις franchise οφείλουν να εστιάσουν στη θεμελιώδη αναθεώρηση και στην ριζική επανασχεδίαση όχι μόνο των επιχειρησιακών διαδικασιών τους και των οργανωτικών δομών τους, αλλά και του πρωταρχικού οράματός τους, της αποστολής και των αξιών τους, ώστε να γίνουν ή να παραμείνουν βιώσιμες και συνεχώς αναπτυσσόμενες.

  • Αποτελεί επιτακτική ανάγκη για τα καθιερωμένα δίκτυα να ανασχεδιάσουν το επιχειρηματικό μοντέλο τους και να παραμείνουν στην κορυφή.
  • Αποτελεί ευκαιρία για δίκτυα που έως σήμερα είχαν μια ανεμική ανάπτυξη η δημιουργία ενός νέου επιχειρηματικού μοντέλου που θα οδηγήσει στην επιτυχία.

Τα καθιερωμένα δίκτυα franchise πέρα από τις ανωτέρω περιγραφόμενες ανάγκες ανασχεδιασμού του επιχειρηματικού μοντέλου τους, διέπονται από μια σειρά χαρακτηριστικών που τους προσδίδουν μειονεκτήματα που οφείλουν επιπλέον να αντιμετωπίσουν:

  • Διοίκηση με γραφειοκρατικά χαρακτηριστικά
  • Αργές διαδικασίες λήψης αποφάσεων
  • «Κουρασμένοι» franchisees
  • Μεγάλο δίκτυο καταστημάτων, δύσκολο να ανταποκριθεί συνολικά σε ένα ριζικό ανασχεδιασμό
  • Καθιερωμένη αντίληψη καταναλωτών για το brand, δύσκολη να αλλάξει

Ωστόσο, τα ανωτέρω μειονεκτήματα υπερνικούνται σε μεγάλο βαθμό από μια σειρά πλεονεκτημάτων:

  • Δυνατό brand name και φήμη
  • Υψηλού επιπέδου στελέχωση κεντρικών υπηρεσιών
  • Δυνατές υλικοτεχνικές υποδομές
  • Μεγάλη εμπειρία και συγκέντρωση τεγνογνωσίας
  • Υψηλό περιθώριο κέρδους, λόγω αξιοποίησης οικονομιών κλίμακος
  • Υψηλά ιδία κεφάλαια και δυνατή ρευστότητα
  • Υψηλές δυνατότητες χρηματοδότησης

Τα νέα δίκτυα franchise πέρα από τις ανωτέρω περιγραφόμενες ανάγκες ανασχεδιασμού του επιχειρηματικού μοντέλου τους, διέπονται από μια σειρά χαρακτηριστικών που τους προσδίδουν μειονεκτήματα που οφείλουν επιπλέον να αντιμετωπίσουν:

  • Μη δυνατό brand
  • Συγκεντρωτική διοίκηση
  • Χαμηλές υλικοτεχνικές υποδομές
  • Μετρίου επιπέδου στελέχωση κεντρικών υπηρεσιών
  • Χαμηλό περιθώριο κέρδους, λόγω μη αξιοποίησης μεγάλων οικονομιών κλίμακος
  • Υψηλή «παιδική θνησιμότητα»
  • Χαμηλά ιδία κεφάλαια και περιορισμένη ρευστότητα
  • Μικρές δυνατότητες χρηματοδότησης

Ωστόσο, τα ανωτέρω μειονεκτήματα υπερνικούνται σε μεγάλο βαθμό από μια σειρά πλεονεκτημάτων:

  • Ευελιξία και ταχύτητα λήψης αποφάσεων
  • Διοίκηση από επιχειρηματίες με δέσμευση στο όραμά τους
  • Προσωπικές δυνατές σχέσεις επιχειρηματία με franchisees
  • Νέοι franchisees με διάθεση για ανάπτυξη και καινοτόμες ενέργειες
  • Μικρό σε πλήθος δίκτυο καταστημάτων που μπορεί ευκολότερα να μετεξελιχθεί / αναδιοργανωθεί.

Γενικότερα, τα δίκτυα franchise σε σχέση με τα εταιρικά δίκτυα ή τα καταστήματα franchise σε σχέση με τα αυτόνομα καταστήματα διαθέτουν σημαντικά προνόμια που τους ενισχύουν την ικανότητα να αντιμετωπίζουν τις κάθε είδους κρίσεις:

  • Διαχειριστές (managers) καταστημάτων με αυξημένη παρακίνηση
  • Κεντρικές υπηρεσίες προσανατολισμένες στην υποστήριξη του δικτύου τους
  • Επιμερισμός των αναγκών επένδυσης για ανασχεδιασμό στους franchisees
  • Διοικητική ομάδα με πάθος και δυνατό όραμα

Με στόχο την ενίσχυση των ανταγωνιστικών πλεονεκτημάτων τους και ίσως την δημιουργία νέων, που θα οδηγήσει σε αύξηση του κύκλου των εργασιών των καταστημάτων του δικτύου τους, αλλά και στην αύξηση του πλήθους των καταστημάτων τους σε νέες γεωγραφικές αγορές, εν μέσω της τρέχουσας υγειονομικής και οικονομικής κρίσης, τα δίκτυα franchise θα πρέπει:

  • Να αναλύσουν τυχόν αλλαγές στην καταναλωτική συμπεριφορά του target group στο οποίο απευθύνονται και να δράσουν κατάλληλα, προσαρμόζοντας το επιχειρηματικό μοντέλο τους ή/και αλλάζοντας target group, αξιοποιώντας τεχνικές όπως Value Proposition Design και Blue Oceans Strategy.
  • Να προσαρμόσουν την επιχειρηματική τους πρόταση στα νέα δεδομένα.
  • Να μειώσουν το κόστος αρχικής επένδυσης για τους franchisees.
  • Να ενισχύσουν την εμπειρία των καταναλωτών.
  • Να ενδυναμώσουν την προσφορά μεγαλύτερης αξίας (value for money) για τους καταναλωτές (και τους franchisees).
  • Να αυξήσουν την κερδοφορία των καταστημάτων τους, αξιοποιώντας τεχνικές όπως Activity Based Costing.
  • Να αξιοποιήσουν στο έπακρο τις νέες τεχνολογίες.
  • Να εκσυγχρονίσουν τις οργανωτικές δομές τους.
  • Να δώσουν βάρος στην εκπαίδευση / μετεκπαίδευση franchisees και προσωπικού τους.
  • Να συμπιέσουν σταθερά και λειτουργικά έξοδα, αξιοποιώντας τεχνικές όπως cost - benefit analysis.
  • Να εστιάσουν στην καινοτομία και στην διαφοροποίηση που έχει νόημα.

Ο κλάδος του franchise έχει να επωφεληθεί το 2021 (και κυρίως από το δεύτερο εξάμηνο) έντονη εκδήλωση της επιχειρηματικότητας, τόσο λόγω της αδράνειας των τελευταίων μηνών (αναβλητικότητας εκ μέρους των υποψηφίων franchisees), όσο και από όλους όσους λόγω επιχειρηματικότητας εξ ανάγκης (άνεργοι) έχουν τελικά όχι μόνο ως καλύτερη, αλλά ίσως και ως μοναδική επιλογή το franchise.

Ταυτόχρονα, κάθε δίκτυο franchise έχει να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις ανασχεδιασμού και αέναης βελτίωσης, με στόχο να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά του, τόσο σε επίπεδο αγοράς, όσο και σε επίπεδο franchise, με διττό στόχο την αύξηση της κερδοφορίας των καταστημάτων και της μητρικής.

No Internet Connection